بازتاب منازعه گفتمانی در سه‌گانه سیمین دانشور از ایده به خود آمدن تا استعاره‌های پساانقلابی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشگاه فردوسی

چکیده

این مقاله با به‌کارگیری روش‌شناسی نو تاریخ‌گرایی و نظریه جامعه‌شناسی ادبیات، به ‌نقد و تحلیل رمان‌های سه‌گانه سیمین دانشور (سووشون، جزیره سرگردانی و ساربان سرگردان) در سه مقوله پیرنگ( تداوم شخصیت­ها از سووشون تا ساربان سرگردان)، بررسی بافتارهای سیاسی-اجتماعی جامعه ایرانی و بازتاب منازعه گفتمانی، از خلال این رمان‌ها می‌پردازد. در این مقاله بر پایه تاریخ‌گرایی جدید در تحلیل متون سه‌گانه هم به «تاریخ‌مندی متن» و هم به «متن مندی تاریخ» توجه شده است. نوتاریخ‌باوری روابط مربوط به قدرت را به‌عنوان مهم‌ترین موقعیت برای هر متنی قلمداد می‌کند و به این متون به‌عنوان فضایی برای نمایش روابط مربوط به قدرت و تعامل گفتمان‌های مختلف می‌نگرد.  یافته‌های این پژوهش، حکایت از آن دارد که «ایده به خود آمدن و صراحت با تکیه ‌بر کهن‌الگوهای اساطیری و مذهبی» و «خطابه اعتراض علیه ابژه قدرت و ابژه بیگانه» را در سووشون پیش از انقلاب و «بازخوانی گذشته، با تأکید بر سوژه فردیت» و «استعاره‌های پساانقلابی» و« هروله میان اسلام و مارکسیسم»  را در جزیره سرگردان و ساربان سرگردان می‌توان به‌وضوح دید. امن‌ترین گذرگاه برای درک آگاهی‌های مردم یک جامعه و تغییرات بنیادین، موشکافی در متون ادبی آنان است .در تحلیل نهایی، مشخص می­شود که عناصر گفتمانی در رمان‌های سه‌گانه دانشور از ساحت «جامعه» به «فرد» دست بالا را گرفته است.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Reflection of Discourse conflict in Threefold of Simin Daneshvar From self-coming ideas to post-revolutionary metaphors

نویسندگان [English]

  • mehdi najafzadeh 1
  • morteza hafezi 2
1 Ferdowsi University of Mashhad
2 Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

This article, by applying the new methodology of historicism and the theory of sociology of literature, criticizes and analyzes threefold novels of Simin Daneshvar (Sovashoun, Wandering Island and Wanderer Squirrel) in three categories: (perseverance of characters from Sovashoun to Wanderer Squirrel), Survey of socio-political context of Iran and reflection of discourse conflict through these novels. On the basis of modern historicity in analysis of threefold text, this article focuses on both "history of text" and "text of history". New history belief of relations related to power is regarded as the most important position for any text, and views these texts as a space for displaying relations related to power and interactions between different discourses. Findings of the present article indicate that "the idea of self-coming and explicitly relying on mythological and religious manifestations," and "the words of protest against the object of power and the alien object" in the pre-revolutionary Sovashoun, and " re-reading of the past, emphasizing on Individuality subject "and" post-revolutionary metaphors "and" dispute between Islam and Marxism "in wandering island of Wanderer Squirrel can be clearly seen. The safest passageway to understand knowledge of people of a society and fundamental changes is to scrutinize their literary texts. In the final analysis, it is clear that the discurse elements in three novels of Daneshvar have taken the upper hand from the "society" to the "person".
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key words: new-historicity
  • literature
  • discourse conflict
  • Revolution
  • Daneshvar