دانشگاه آیت الله العظمی بروجردی (ره) بحران پژوهی جهان اسلام 2981-1104 مقالات آماده انتشار 2026 05 29 Meta-Synthesis of Studies Related to the Challenges of Neoliberalism in Iran فراترکیب مطالعات مربوط به چالش‌های نئولیبرالیسم در ایران 736063 10.22034/csiw.2026.2084882.1657 FA کرم اله جوانمرد استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت‌الله بروجردی (ره)، بروجرد، ایران. 0000-0001-5335-7730 فرشاد گودرزی استاد مدعو گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت‌الله بروجردی (ره)، بروجرد، ایران. 0000-0002-1570-2449 Journal Article 2026 02 08 The present study has reviewed and summarized previous studies related to neoliberalism in Iran. The present study has been conducted using the qualitative meta-synthesis method and the seven-stage model of Sandelowski and Barroso (2003). For this purpose, the results of studies conducted between 2007 and 2025 were reviewed and a number of relevant articles were identified using relevant keywords and out of 253 articles, 51 articles were finally selected according to the criteria of the meta-synthesis method. In order to examine the quality and reliability of the research findings, content validity and the kappa index were used, and the results indicated the desired quality of the findings. The findings of the present study led to the extraction of different codes, and after continuous back and forth, 7 final headings were identified regarding neoliberalism, which are: political, cultural, economic, legal, media, urban and environmental, and educational. On the other hand, the integration of the findings of previous studies led to important categories regarding neoliberalism, including: rethinking the political, cultural engineering, market fundamentalism, rule of law, media policy revision, capital-oriented space-building, commercialization of knowledge and education. پژوهش حاضر بررسی و جمع‌بندی مطالعات پیشین مربوط به نئولیبرالیسم در ایران صورت گرفته است. پژوهش حاضر با استفاده از روش کیفی فراترکیب و الگوی هفت مرحله‌ای سندلوسکی و باروسو (2003) صورت گرفته است. به همین منظور، نتایج مطالعات انجام شده بین سال‌های 1386 تا 1404 بررسی شده و با استفاده از کلیدواژه‌های مرتبط، تعدادی از مقالات مربوط شناسایی و از میان 253 مقاله، در نهایت 51 مقاله با توجه به معیارهای روش فراترکیب انتخاب شدند. به منظور بررسی کیفیت و پایایی یافته‌های پژوهش از روایی محتوایی و شاخص کاپا استفاده شده که نتایج آن حکایت از کیفیت مطلوب یافته داشته است. یافته‌های حاصل از پژوهش حاضر به استخراج کدهای متفاوتی انجامید و پس از رفت و برگشت‌های مداوم 7 سرفصل نهایی در رابطه با نئولیبرالیسم مشخص شد که عبارتند از: سیاسی، فرهنگی، اقتصادی، حقوقی، رسانه‌ای، شهری و زیست‌محیطی و آموزشی. از سوی دیگر ادغام یافته‌های مطالعات قبلی به مقوله‌های مهمی در رابطه با نئولیبرالیسم انجامید، عبارتند از: بازاندیشی امر سیاسی، مهندسی فرهنگی، بنیادگرایی بازار، حاکمیت قانون، بازنگری سیاست رسانه‌ای، فضاسازی سرمایه‌محور، تجاری‌سازی دانش و آموزش.