Crisis Studies of the Islamic World

Crisis Studies of the Islamic World

The Principles and Components of Ideal foreign policy in the thought of Martyr Morteza Motahari

Document Type : Research Paper

Authors
1 Department of Political Science, Faculty of Humanities, Yasouj University, Yasouj. Iran
2 M.A. in Political Science, Yasouj University, Yasouj. Iran
Abstract
The foreign policy of states is rooted in geography, culture, history, ideology, and the way of thinking of their leaders and founders. In Iran, Ayatollah Khomeini, Morteza Motahari, and Seyed Mohammad Beheshti are mentioned as the architects of the Islamic Revolution. The research question is, what are the characteristics of the ideal foreign policy of the Islamic state according to Ayatollah Motahari? The research hypothesis is based on the point that in the views of Martyr Morteza Motahari an Ideal foreign policy root in the principles of Islam and revolution to transcend Islam in the world. We used the descriptive-analytical method to answer the question. The findings of the research showed that in Ayatollah Motahari's political thoughts, power is defined in the context of principles of morality, and the foreign policy of an Islamic government should pursue both national interests and universal values of Islam, especially the anti-arrogance and support for the oppressed. In addition, it should simultaneously attempt to fulfill the human values in the international system. According to Ayatollah Motahari's political thoughts, the Ideal model of foreign policy for Iran is utopianism. In this model, although ideology acts as a leading structure; according to the principle of national interests and the adaptability to requirements of the time and place, it is possible to change the foreign policy.
Keywords

باباپور، محمدمهدی. میراحمدی، منصور و بی‌نیاز، علیرضا. (1390). آشنایی با اندیشه سیاسی شهید مطهری. تهران؛ مرکز ترجمه و نشر المصطفی.
باقری­دولت­آبادی، علی و رضائی، سارا. (1400). نقش‌های ملی و سیاست خارجی ایران: تحلیل کمی مصاحبه‌ها و سخنرانی‌های شهید بهشتی. پژوهش‌های راهبردی سیاست، 10 (37)، 172-142.
باقری­دولت­آبادی، علی و شفیعی­سیف­آبادی، محسن. (1400). سیاست خارجی ایران از 1357 تا 1400: نگاهی از درون. تهران؛ تیسا.
برزگر‌، ابراهیم.‌ (1391). نظریه‌‌های‌ بازتاب جهانی انقلاب اسلامی ایران. تهران؛ دانشگاه امام صادق (ع).
بشیریه، حسین. (1395). جامعه‌شناسی سیاسی: نقش نیروهای اجتماعی در زندگی سیاسی. تهران؛ نیو.
بهادری، افسانه. (1376). درآمدی بر سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی فرهنگی. تهران؛ پژوهش‌های بنیادی.
بهارلویی، سیامک و راعی دهقی، مسعود. (1394). معیارها و مصادیق ثابت در اندیشه شهید مطهری. حکومت اسلامی، (77)، 154- 129.
بیکر، ترزال. (1394). نحوه انجام تحقیقات اجتماعی. ترجمه هوشنگ نایبی، تهران: نشر نی.
تقوی، سید محمدناصر. (1377). مصلحت در سیاست خارجی با تأکید بر اندیشه امام خمینی(ره). سیاست خارجی، 12 (3)، 602-589.
توسلی، غلام­عباس. (۱۳۷۶). کامیابی در ناکامی‌های توسعه سیاسی. ماهنامه ایران فردا، شماره 37.
توفیق، فیروز. (1382). برنامه‌ریزی در ایران و چشم‌انداز آینده آن. تهران؛ موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه­ریزی.
حقیقت، سید صادق. (1376). مسئولیت­هاى فراملى در سیاست خارجى دولت اسلامى. تهران؛ مرکز تحقیقات استراتژیک ریاست جمهوری.
خوشوقت، محمدحسین. (1385). تجزیه‌وتحلیل تصمیم‌گیری در سیاست خارجی. تهران؛ اداره نشر وزارت امور خارجه.
دهخدا، علی‌اکبر. (1390). لغت‌نامه دهخدا. دوجلدی، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
دهقانی فیروزآبادی، سیدجلال؛ آگاهی، علیرضا. (1401). رهیافت مصلحت‌گرایی در تصمیم‌گیری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران: بررسی فرایند پذیرش قطعنامه 598. پژوهش‌های سیاست اسلامی، 10 (22)، 62-11.
رنجبر، مقصود. (1386). اندیشه سیاسی شهید مطهری: دولت و حکومت در اسلام. فرهنگ جهاد، (2)،123-144.
سجادی، سید عبدالقیوم. (1388). دیپلماسی و رفتار سیاسی در اسلام. قم: موسسه بوستان کتاب.
شرتوتی، سعید خوری. (1985). اقرب الموارد. بیروت: الیسوعیه.
صدقی، ابوالفضل. (1368). سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران از آغاز تا سال 1368. تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
صفریان گرمه­خانی، روح­الله. شهرام­نیا، امیرمسعود و رمضانی، ملیحه. (1399). راهبری حکمرانی مطلوب ایرانی-اسلامی در اندیشه سیاسی استاد مطهری. پژوهش‌های انقلاب اسلامی، 9 (3)، 138-118.
عالم، عبدالرحمن. (۱۳۹۴). بنیادهای علم سیاست. تهران: نشر نی.
قربی، سید محمدجواد. (1399). مروری بر منش سیاسی و اجتماعی شهید مطهری. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
کتابی، محمود (1374). مبانی سیاست و حکومت نوین. اصفهان: انتشارات گلبهار.
مجلسی، محمدباقر. (1403). بحارالانوار. چاپ دوم، بیروت: داراحیاء التراث العربی.
محمدی، منوچهر. (1378). تحلیلی بر انقلاب اسلامی. تهران: انتشارات امیرکبیر.
محمدی، منوچهر. (1381). بازتاب جهانی انقلاب اسلامی. قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
مطهری، مرتضی. (1366). شش مقاله. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1368). پیرامون انقلاب اسلامی. چاپ پنجم، قم: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1371). مقدمه‏ای بر جهان‌بینی. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1373). جامعه و تاریخ. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1378 الف). فلسفه اخلاق. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1378ب). اسلام و مقتضیات زمان. ج 2، تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1379). حماسه حسینی. ج 1، تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1388). نبوت. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1389). آشنایی با قرآن. ج 13 و ۱۴، تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1393). سیری در سیره نبوی. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (بی‌تا). انسان کامل. تهران: انتشارات صدرا.
معین، محمد. (1395). فرهنگ فارسی معین. تهران: انتشارات امیرکبیر.
مقتدر، هوشنگ. (1370). سیاست بین‌الملل و سیاست خارجی. تهران: انتشارات مفهرس.
ملکوتیان، مصطفی. (1390). زمینه‌ها، عوامل‌ و بازتاب جـهانی انـقلاب اسـلامی‌. قم: دفتر نشر معارف.
موسوی خمینی، روح‌الله. (1381). مکاسب المحرمه. ج ۱، تهران: دفتر نشر و تنظیم آثار امام خمینی (ره).
موسوی خمینی، روح‌الله. (1383). صحیفه امام. ج 21، تهران: دفتر نشر و تنظیم آثار امام خمینی (ره).
موسوی شفایی، مسعود. (1388). نقد کتاب: مجموعه مقالات سیاست خارجی توسعه‌گرا. بین‌المللی روابط خارجی، 2(1)، 270-157.
میدری، احمد و خیرخواهان، جعفر. (1383). حکمرانی خوب؛ بنیان توسعه. تهران: پژوهش‌های مجلس.
نامور، فاطمه. (1388). استاد مطهری و اندیشه سیاسی. پگاه حوزه، شماره 254، 1-8.
نراقی، محمد. (1388). معراج السعاده. تهران: نشر جمال.
نصری، عبدالله. (1382). حاصل عمر، سیری در اندیشه‌های استاد مطهری. تهران: نشر فرهنگ اسلامی.
نهج‌البلاغه. (1394). ترجمه دکتر سید علی موسوی گرمارودی، تهران:‌ موسسه انتشارات قدیانی.
Antunes, S., Camisão, I. (2018). Introducing Realism in International Relations Theory. E-International Relations, https://www.e-ir.info/2018/02/27/introducing-realism-in-international-relations-theory/#google_vignette
Clark, D. H., Reed, W. (2005). The Strategic Sources of Foreign Policy Substitution. American Journal of Political Science, Vol. 49, No. 3, pp. 609–24.
Eskenazi, M. (2015). The Making of Foreign Policy: On Paradigms and Grand Strategies. MITVIM, https://fes-org-il pub.s3.amazonaws.com/Mitvim/2015/TheMakingofForeignPolicy.pdf
Landsberg, C. (2005). Toward a Developmental Foreign Policy? Challenges for South Africa’s Diplomacy in the Second Decade of Liberation. Social Research, Vol. 72, No. 3, pp. 723–56.
Plano, J. C., Olton, R. (1988). The International Relations Dictionary. Forth Edition, New York: Longman.
Rose, G. (1998). Neoclassical Realism and Theories of Foreign Policy. World Politics, Vol.51, No.1, pp. 144-172.
Smith, H. J. (2020). Realism and Idealism in Foreign Policy Decision Making. Lexington Books.
 
Volume 9, Issue 1 - Serial Number 24
Spring Quarterly
Spring 2022
Pages 135-155

  • Receive Date 02 August 2023
  • Revise Date 12 August 2023
  • Accept Date 14 August 2023