بحران پژوهی جهان اسلام

بحران پژوهی جهان اسلام

نقش امانت‌داری در پیشرفت سیاسی- اجتماعی از منظر قرآن و روایات

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد، حوزه علمیه رفسنجان، رفسنجان، ایران
چکیده
پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش امانت­داری در آموزه­های دین بر پیشرفت­ سیاسی اجتماعی نگاشته شده است. یکی از اصول مهم‌ تربیتی اسلام حفظ امانت است، زیرا خدا انسان را با اراده و اختیار قرار داده تا با حفظ امانت الهی و با بهره­مندی از آن به کمال که همان رشد و پیشرفت نهایی انسان است، دست یابد. بنابراین فرد امانت­دار، به حفظ امانت در جهت رشد فردی و سیاسی-اجتماعی ایمان دارد. پژوهش حاضر به‌دنبال پاسخ به این سؤال است که با توجه به آموزه­های دینی، امانت­داری چه نقشی در پیشرفت سیاسی-اجتماعی ایفا می­کند؟ روش پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی بوده و نتایج نشان داد که طبق آموزه­های اسلام، امانت­داری دارای دو مصداق تعهد و تخصص است که به شایسته­سالاری متخصصانه و شایسته­سالاری متعهدانه و پیشرفت سیاسی-اجتماعی می­انجامد و عدم التزام به هر کدام، جامعة اسلامی را به سوی عقب­ماندگی می­برد.
کلیدواژه‌ها

قرآن کریم.
ابن أبی جمهور، محمد بن زین الدین (1405ق‏). عوالی اللئالی العزیزیة فی الأحادیث الدینیة. مصحح مجتبى عراقی. قم‏: دار سید الشهداء للنشر، ج1.
ابن بابویه. محمد بن على (1376). الأمالی (للصدوق).تهران: کتابچى، چاپ ششم.
ابن حیون، نعمان بن محمد مغربى (1385ق). دعائم الإسلام. قم: مؤسسه آل البیت (ع)، ج2.
ابن شعبه حرانى، حسن بن على (1404ق). تحف العقول. محقق و مصحح على اکبر غفاری. قم‏: جامعه مدرسین‏.
اسحاقی، حسین (1390). مبانی و راهبرد­های جهاد اقتصادی. بی‌جا: نشر هاجر.
امینی، عبدالحسین (1374). الغدیر. تهران: دارالکتب الاسلامیه، چاپ ششم.
بروجردی، سید حسین (1386ق). جامع احادیث شیعه. تهران: فرهنگ سبز.
جوادی آملی، عبدالله (1388). اسلام و محیط زیست. قم: مرکز نشر اسراء.
حر عاملى، محمد بن حسن (1409ق). وسائل الشیعة. محقق و مصحح: مؤسسة آل البیت (ع). قم: مؤسسة آل البیت (ع)‏.
 حسینى موسوى، محمد بن أبی طالب (1418 ق). تسلیة المُجالس و زینة المَجالس (مقتل الحسین علیه السلام). قم: مؤسسة المعارف الإسلامیة، ج1.
حکیمی، محمدرضا (1380). الحیاه. ترجمه احمد آرام. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
خامنه‏اى، سید على (1388). سایه سار ولایت (منشور مطالبات مقام معظم رهبرى از دانشگاه و دانشگاهیان). قم: دفتر نشر معارف.
دیلمى. حسن بن محمد (1412ق). إرشاد القلوب إلى الصواب (للدیلمی). قم: الشریف الرضی، ج1.
دیلمى، حسن بن محمد (1349). ترجمه إرشاد القلوب. مترجم هدایت­الله مسترحمى. تهران: مصطفوی.
سید باقری،‌ سید کاظم (1394). قدرت سیاسی از منظر قرآن کریم. تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
شریف الرضی، محمد بن حسین (1414ق). نهج‌البلاغة (للصبحی صالح). محقق و مصحح: صالح صبحی‏. قم: هجرت‏.
شیخ الصدوق (1375). علل الشرائع. قم: مکتبة الداوری، ج2.
شیخ مفید (1413ق). الارشاد فی معرفه حجج الله علی العباد. قم: چاپ کنگره­ شیخ مفید.
طباطبایى، سید محمدحسین (1374). ترجمه تفسیر المیزان‏. مترجم: سید محمدباقر موسوى همدانى. قم: دفتر انتشارات اسلامى، جامعه مدرسین حوزه علمیه‏.
عبد الحمید بن هبة الله، ابن أبی الحدید (1404ق‏). شرح نهج البلاغة لابن أبی الحدید. محقق و مصحح: محمد ابوالفضل ابراهیم.  قم‏: مکتبة آیة الله المرعشی النجفی‏.
علامه حلّی (1411ق). کشف الیقین. تهران: وزارت ارشاد.
فضل الله، سید محمدحسین (1419ق). تفسیر من وحی القرآن. بیروت: دار الملاک للطباعة و النشر. ‏
کراجکی، ابوالفتح (1410ق). کنز الفوائد. قم: دار الذخائر، ج1.
کلینی، محمد بن یعقوب (1365). کافی. تهران: دار الکتب اسلامیه.
مجلسی، محمدباقر (1403ق). بحار الانوار. بی‌جا: انتشارات دار الاحیاء التراث العربی.
مصطفوی، حسن (1375). التحقیق فی کلمات القرآن. تهران: وزارت فرهنگ وارشاد اسلامی.
مطهری، مرتضی (1370). سیری در نهج‌البلاغه. تهران: صدرا.

  • تاریخ دریافت 08 آذر 1399
  • تاریخ بازنگری 20 دی 1399
  • تاریخ پذیرش 17 بهمن 1399