بحران پژوهی جهان اسلام

بحران پژوهی جهان اسلام

مشروعیت حکومت اسلامی در اندیشه سیاسی علامه مصباح یزدی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
کارشناسی ارشد، دانشگاه آیت‌الله بروجردی، بروجرد، ایران.
چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی مشروعیت حکومت اسلامی در اندیشه سیاسی علامه مصباح یزدی است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و نتایج نشان داد که آیت‌الله مصباح یزدی در نوع ارتباطی که با وضعیت اجتماعی و فکری (داخلی و خارجی) برقرار نمودند، توانستند مباحث مربوط به هدف از آفرینش هستی، انسان، نیاز به حکومت، قانون، قانون‌گذار و شرایط آن، مجری قانون و شرایط آن و همچنین ارتباط بین اخلاق و حقوق با اندیشه سیاسی را مطرح نمایند و بدین طریق، نظریه مدنظرشان را درباره مشروعیت حکومت و منشاء آن تدوین کنند. آیت‌الله مصباح یزدی درباره ملاک مشروعیت حکومت، به نظریه مرجعیت امر الهی اشاره می‌کنند. ایشان معتقدند همه کسانی که وجود خدا را باور دارند، خدا را مالک و سلطان (دارای تسلط تکوینی بر مردم) می‌دانند و اگر خدا آفریدگار انسان‌هاست، چرا حق دستوردادن و حکم‌کردن نداشته باشد. ایشان به استناد ادله عقلی و نقلی، بر نصب ولی فقیه و مشروعیت الهی وی در زمان غیبت امام معصوم تأکید می‌ورزند.
کلیدواژه‌ها

قرآن کریم.
ابوالحمد، عبدالحمید (1353). مبانی سیاست. تهران: توس.
بشیریه، حسین (1386). جامعه‌شناسی سیاسی، نقش نیروهای اجتماعی در زندگی سیاسی. تهران: نشر نی.
دوگان، ماتیه (1374). سنجش مفهوم مشروعیت و اعتماد. اطلاعات سیاسی و اقتصادی، 10(1-2).
ژولین، فروند (1368). جامعه‌شناسی ماکس وبر. ترجمه‌ عبدالحسین نیک‌گهر. تهران: رایزن.
حاتمی، محمدرضا (1384). مبانی مشروعیت حکومت در اندیشه‌ سیاسی شیعه. تهران: مجد.
سروش، محمد (1378). دین و دولت در اندیشه اسلامی. قم: بوستان کتاب.
عالم، عبدالرحمان (1380). بنیادهای علم سیاست. تهران: نشر نی، چاپ هشتم.
مصباح یزدی، محمدتقی (1380). نظریه حقوقی اسلام. قم: مرکز انتشارات مؤسسه آموزشی و
پژوهشی امام خمینی.
مصباح یزدی، محمدتقی  (1365). نظریه ولایت فقیه. قم: انتشارات موسسه امام خمینی، چاپ بیست و سوم.
مصباح یزدی، محمدتقی (1385). پرسش‌ها و پاسخ‌ها. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
مصباح یزدی، محمدتقی (1386). پرسش‌ها و پاسخ‌ها. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
مصباح یزدی، محمدتقی (1377). حکومت و مشروعیت. کتاب نقد، شماره7.
نوروزی، محمدجواد (1379). نظام سیاسی اسلام. قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
وینسنت، اندرو‌ (1372). نظریه‌های دولت. ترجمه‌ حسین بشیریه. تهران: نی.
هانتینگتون، ساموئل (1374). اقتدارگرایی و زوال مشروعیت. فرهنگ و توسعه، شماره19.
 

  • تاریخ دریافت 04 اردیبهشت 1401
  • تاریخ بازنگری 18 خرداد 1401
  • تاریخ پذیرش 18 خرداد 1401