کاهش نرخ باروری و بحران جمعیت در کشورهای در حال توسعه از مهم‌ترین چالش‌های جامعه‌شناختی و سیاست‌گذاری اجتماعی است و پیامدهای گسترده اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی به همراه دارد. ایران، مالزی و اندونزی نمونه‌هایی از کشورهایی هستند که در دهه‌های اخیر با روندهای متفاوت کاهش یا تثبیت باروری مواجه شده‌اند و سیاست‌های جمعیتی متنوعی را برای تشویق فرزندآوری اعمال کرده‌اند. این مقاله با هدف تحلیل مقایسه‌ای تحولات جمعیتی، ابزارهای سیاستی و اثربخشی آنها در سه کشور مذکور تدوین شده است. پژوهش حاضر از رویکرد ترکیبی بهره می‌برد و داده‌های آن از تحلیل ثانویه آمارهای سرشماری و گزارش‌های بین‌المللی و ملی (World Bank, UN DESA، مرکز آمار ایران و وزارت بهداشت مالزی و اندونزی) و مطالعات جامعه‌شناختی داخلی و خارجی گردآوری شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که کاهش نرخ باروری در ایران با شدت بیشتری نسبت به مالزی و اندونزی رخ داده و عوامل مؤثر شامل افزایش سن ازدواج، تغییر نقش زنان در بازار کار، تحولات اقتصادی و هنجارهای فرهنگی–اجتماعی است. سیاست‌های حمایتی و تشویقی در مالزی و اندونزی، از جمله پرداخت کمک‌هزینه‌ها و بهبود خدمات سلامت باروری، توانسته‌اند تا حدی نرخ باروری را پایدار نگه دارند، هرچند تفاوت‌های فرهنگی و مذهبی محدودیت‌هایی برای اثربخشی کامل این سیاست‌ها ایجاد کرده‌اند.
تاج بخش، غلامرضا، علی پور، محمد حسین، عارفخانی، محمد و غلامی، نگار. (1405). مقایسه سیاست‌های جمعیتی و افزایش موالید در ایران، مالزی و اندونزی: تحلیل تحولات، ابزارها و اثربخشی. (e738798). بحران پژوهی جهان اسلام، ()، e738798 https://doi.org/10.22034/csiw.2026.738798
MLA
تاج بخش، غلامرضا، علی پور، محمد حسین، عارفخانی، محمد، و غلامی، نگار. "مقایسه سیاست‌های جمعیتی و افزایش موالید در ایران، مالزی و اندونزی: تحلیل تحولات، ابزارها و اثربخشی" .e738798 ، بحران پژوهی جهان اسلام، ، 1405، e738798. doi: 10.22034/csiw.2026.738798
HARVARD
تاج بخش، غلامرضا، علی پور، محمد حسین، عارفخانی، محمد، و غلامی، نگار. (1405). 'مقایسه سیاست‌های جمعیتی و افزایش موالید در ایران، مالزی و اندونزی: تحلیل تحولات، ابزارها و اثربخشی'، بحران پژوهی جهان اسلام، (), e738798. doi: 10.22034/csiw.2026.738798
CHICAGO
تاج بخش، غلامرضا، علی پور، محمد حسین، عارفخانی، محمد و غلامی، نگار، "مقایسه سیاست‌های جمعیتی و افزایش موالید در ایران، مالزی و اندونزی: تحلیل تحولات، ابزارها و اثربخشی." بحران پژوهی جهان اسلام، (1405): e738798, doi: 10.22034/csiw.2026.738798
VANCOUVER
تاج بخش غلامرضا، علی پور محمد حسین، عارفخانی محمد، غلامی نگار. مقایسه سیاست‌های جمعیتی و افزایش موالید در ایران، مالزی و اندونزی: تحلیل تحولات، ابزارها و اثربخشی. CSIW. 1405;():e738798. doi: 10.22034/csiw.2026.738798
