1
گروه روابط بین الملل، واحد بین المللی کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، کیش، ایران
2
گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
10.22034/csiw.2026.741612
چکیده
امنیت منطقهای خلیج فارس در دهههای اخیر تحت تأثیر رقابتهای ژئوپلیتیکی و مداخلات قدرتهای فرامنطقهای قرار داشته است. در این چارچوب، «ابتکار صلح هرمز» و «پیمان ابراهیم» بهعنوان دو رویکرد متضاد برای ساماندهی نظم امنیتی منطقه مطرح شدهاند. با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی و مکتب امنیتی کپنهاگ، هدف این پژوهش، بررسی پیامدهای این دو طرح بر امنیت منطقهای خلیج فارس است. مسأله اصلی، چگونگی اثرگذاری این دو طرح بر الگوهای امنیتی در منطقه می باشد. فرضیه پژوهش بر آن است که پیمان ابراهیم بهواسطه عادیسازی روابط اسرائیل با برخی کشورهای عربی، موجب تشدید تنش های امنیتی و شکافهای ژئوپلیتیکی شده؛ اما ابتکار صلح هرمز، با تکیه بر همکاریهای درونمنطقهای، ظرفیت کاهش تنش و تقویت امنیت جمعی را داراست. یافتهها نشان میدهد پیمان ابراهیم با افزایش حضور امنیتی اسرائیل در منطقه و تغییر توازن قدرت منطقهای به نفع رژیم، به جای کاهش تنشها، به تعمیق شکافهای امنیتی در منطقه دامن زده است. در مقابل، ابتکار صلح هرمز با ارائه رویکردی بومی و درونزا و بازتعریف نظم امنیتی خلیج فارس بر اساس اعتمادسازی و کاهش نقش قدرتهای خارجی، خواهان استقلال راهبردی کشورهای منطقه است.
شعبانی, محمد, خداوردی, حسن, و کشیشیان سیرکی, گارینه. (1405). مطالعه تطبیقی نقش ابتکار صلح هرمز و پیمان ابراهیم بر امنیت منطقه ای خلیج فارس. (e741612). بحران پژوهی جهان اسلام, (), e741612 https://doi.org/10.22034/csiw.2026.741612
MLA
شعبانی, محمد, خداوردی, حسن, و کشیشیان سیرکی, گارینه. "مطالعه تطبیقی نقش ابتکار صلح هرمز و پیمان ابراهیم بر امنیت منطقه ای خلیج فارس" .e741612 , بحران پژوهی جهان اسلام, , 1405, e741612. doi: 10.22034/csiw.2026.741612
HARVARD
شعبانی محمد, خداوردی حسن, کشیشیان سیرکی گارینه. (1405). 'مطالعه تطبیقی نقش ابتکار صلح هرمز و پیمان ابراهیم بر امنیت منطقه ای خلیج فارس', بحران پژوهی جهان اسلام, (), e741612. doi: 10.22034/csiw.2026.741612
CHICAGO
محمد شعبانی, حسن خداوردی و گارینه کشیشیان سیرکی, "مطالعه تطبیقی نقش ابتکار صلح هرمز و پیمان ابراهیم بر امنیت منطقه ای خلیج فارس," بحران پژوهی جهان اسلام, (1405): e741612, doi: 10.22034/csiw.2026.741612
VANCOUVER
شعبانی محمد, خداوردی حسن, کشیشیان سیرکی گارینه. مطالعه تطبیقی نقش ابتکار صلح هرمز و پیمان ابراهیم بر امنیت منطقه ای خلیج فارس. CSIW. 1405;():e741612. doi: 10.22034/csiw.2026.741612
