1
استادیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران
2
دانشیار، گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران.
3
دانشجوی دکترای حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه قم
چکیده
بحرانهای ناشی از مخاطرات طبیعی، نظم پایدار جامعه و قانونمداری شهروندان را به چالش میکشند. در چنین شرایطی، کارکرد تنظیمگری اجتماعی حقوق کیفری، که هم در وضعیت عادی و هم در بحران حیاتی است، باید به تناسب تحولات ایجادشده، رویکردهای نوین و پویایی اتخاذ کند. این پژوهش، با روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از مطالعات کتابخانهای، به بررسی معیارهای حقوق کیفری افتراقی پرداخته و چگونگی کاربست آنها را در قوانین موضوعه ارزیابی میکند. با تمرکز بر چهار معیار اساسی – نوع جرم، موقعیت ارتکاب، بزهدیده و بزهکار – ضرورت تدوین “حقوق کیفری افتراقی ویژۀ شرایط بحرانی” تبیین شده است. نتایج نشان میدهد که در راستای مقابله با بحرانها، اتخاذ رویکردی سختگیرانه برای برخی جرائم، تشدید کیفر مرتکبان، و حمایت همهجانبه از حقوق شکنندهی شهروندان، از بایستههای حقوق کیفری بحران است. همچنین، پیشبینی رویکردهای حمایتی-پیشگیرانه برای آسیبدیدگان از بلایا و تدوین مقررات کیفری بازدارنده برای تخلفات مهندسان و مدیران، بهویژه با توجه به کاستیهای بازدارندگی برخی قوانین موجود (مانند تبصره 2 ماده 514 قانون مجازات اسلامی، تبصره 7 ماده 100 قانون شهرداریها و ماده 91 آییننامه اجرایی قانون نظام مهندسی)، از اهمیت بالایی برخوردار است. در نهایت، این تحقیق تصریح میکند که نقشآفرینی مؤثر حقوق کیفری در مواجهه با بلایای طبیعی، مستلزم تدوین «حقوق کیفری افتراقی خاص شرایط بحرانی» است.
فتحی، مرتضی، قیاسی، جلال الدین و نبی، علی. (1405). تأثیر بحرانهای طبیعی بر تحول رویکردهای حقوق کیفری ( با نگرشی به قوانین کیفری ایران). (e741933). بحران پژوهی جهان اسلام، ()، e741933
MLA
فتحی، مرتضی, ، قیاسی، جلال الدین, و نبی، علی. "تأثیر بحرانهای طبیعی بر تحول رویکردهای حقوق کیفری ( با نگرشی به قوانین کیفری ایران)" .e741933 , بحران پژوهی جهان اسلام, , 1405, e741933.
HARVARD
فتحی مرتضی, قیاسی جلال الدین, نبی علی. (1405). 'تأثیر بحرانهای طبیعی بر تحول رویکردهای حقوق کیفری ( با نگرشی به قوانین کیفری ایران)', بحران پژوهی جهان اسلام, (), e741933.
CHICAGO
مرتضی فتحی, جلال الدین قیاسی و علی نبی, "تأثیر بحرانهای طبیعی بر تحول رویکردهای حقوق کیفری ( با نگرشی به قوانین کیفری ایران)," بحران پژوهی جهان اسلام, (1405): e741933,
VANCOUVER
فتحی مرتضی, قیاسی جلال الدین, نبی علی. تأثیر بحرانهای طبیعی بر تحول رویکردهای حقوق کیفری ( با نگرشی به قوانین کیفری ایران). CSIW. 1405;():e741933.
