بحران پژوهی جهان اسلام

بحران پژوهی جهان اسلام

بازخوانی جنبش اصلاح دینی (پروتستانیسم) از دیدگاه سیاسی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
کارشناسی ارشد، روابط بین‌الملل، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی، قزوین، ایران.
چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی جنبش اصلاح دینی پروتستان از منظر و رویکردی سیاسی است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و نتایج نشان داد که جنبش اصلاح دینی برخلاف آنچه تصور می­شود، یک جنبش مذهبی برای احیای دین و جلوگیری از سوءاستفاده از دین مسیحیت توسط کشیشان و پاپ نبود؛ بلکه خود یک جنبش سیاسی علیه پاپ و حاکمیت مطلقه آن بود. حاکمیت مطلقی که موجب می­شد هچ‌یک از پادشاه­های نوظهور آن زمان نتوانند علیه تقسیم جهان میان دو امپراتوری اسپانیا و پرتغال که توسط پاپ انجام‌گرفته بود، اقدامی نماید. بدین ‌ترتیب، این قدرت­های نوظهور درصدد تضعیف موقعیت و نفوذ پاپ برآمدند. تأثیر این جنبش در اروپا در کشورها و مناطق گوناگون متفاوت بود، یعنی در مناطقی که پادشاهان آن مخالف پاپ بودند و خواستار حضور قدرتمند درصحنه جهانی، این جنبش با موفقیت همراه گردید؛ اما در مناطقی که خواستار حضور در صحنه جهانی نبودند و پادشاه، آن قدرت لازم برای جنگ در مقابل پاپ و هوادارانش را نداشت این جنبش نتوانست موفقیت چندانی کسب نماید. این جنبش همچنین، موجب متولد شدن دولت – ملت­ها در صحنه جهانی گردید.
کلیدواژه‌ها

آگوستین قدیس (1398). شهر خدا. ترجمه حسین توفیقی. تهران: انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب.
پولادی، کمال (1392). مدافعان نظم الهی. قابل دسترس در: WWW.rasekhoon.net/article/show/759530
 تفضلی، فریدون (1395). نظام سرمایه­داری از دیدگاه کارل مارکس و ماکس وبر. پیک نور، شماره 2.
تقابل امپراتوران و پاپ­ها در قرون وسطی (1398). قابل دسترس در:  WWW.tarikhema.org/ancient/rum
جواهری، محمدرضا (1388). قدرت و عصمت پاپ از دیدگاه مسیحیت. قابل دسترس در:   https://hawzah.net/fa/Magazine/View/5211/7151/87188
 حدادی، بهروز (1395). دین و دولت در اندیشه مارتین لوتر. پژوهشنامه ادیان، شماره 19.
دورانت، ویل (1378). تاریخ تمدن. ترجمه اسماعیل دولت‌شاهی. تهران: نشر علمی فرهنگی.
ریویر، دانیل (1390). تاریخ فرانسه: از آغاز تا رنسانس. ترجمه شهناز سلامی. تهران: اطلاعات.
سامرویل، باربارا ای (1396). مارتین لوتر. ترجمه رضا علیزاده. تهران: ققنوس.
طباطبایی، جواد (1380). مفهوم ولایت مطلقه در اندیشه سیاسی سده­های میانه. تهران: نگاه معاصر.
عوامل دینی، اجتماعی و سیاسی پیدایش نهضت پروتستان (1398). قابل دسترس در:    https://www.hawzahnews.com/news/858863
فاسدیک، هری امرسون (1371). مارتین لوتر «اصلاح‌گر کلیسا». ترجمه فریدون بدره­ای. تهران: انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی.
 کرنز، ارل ای (بی­تا). سرگذشت مسیحیت در طول تاریخ. ترجمه آرمان رشدی. ایلام: انتشارات ایلام.
 لوگف، ژاک (1373). نقد نظریه ماکس وبر درباره «اخلاق پروتستانی و روحیه سرمایه­داری». ترجمه داور شیخانی. علوم اجتماعی، شماره 5.
 لوی بیل، تیموتی (1384). عصر فئودالیسم. ترجمه مهدی حقیقت‌خواه. تهران: ققنوس.
موروا، آندره (1366). تاریخ انگلستان. ترجمه عنایت­الله شکیبایی‌پور. تهران: جمهوری.
 نجات­نیا، منصوره؛ قنبری، بخشعلی (1392). بررسی و تحلیل ریشه­ها و زمینه­های تاریخی مذهب آنگلیکن. معرفت ادیان، شماره 3.
نقیب‌زاده، احمد (1383). بازخوانی نظم برخاسته از معاهدات وستفالی. فصلنامه دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره 65.
وان لون، هاندریک (1334). تاریخ بشر. ترجمه علی اکبر بامداد. تهران: امیرکبیر.
 
Arrunada, B. (2010). Protestants and Catholics: Similsr Work Ethic, Different Social Ethic, The Economic Journal, 120(547), P. 890-918
Brady, T.A. (2009). The Protestant Reformation in German History. German Historical Institute Washington.
Davis, K. & Puett, M. (2015). Periodization and the Medieval Globe A conversation. ARC Medieval press.

  • تاریخ دریافت 21 اسفند 1400
  • تاریخ بازنگری 02 تیر 1401
  • تاریخ پذیرش 13 دی 1400